You are here: Home > Mózg > Zawiła struktura układu pozapiramidowego

Zawiła struktura układu pozapiramidowego

Drugi zakres działania układów pozapiramidowych, to tworzenie auto- matyzmów ruchowych – praksji. Powtarzana czynność, np. chodzenie, przechodzi stopniowo „pod zarząd” układu pozapiramidowego i wykonywana bywa automatycznie i prawie bezwiednie. Odciąża to oczywiście układ piramidowy. Obserwować można to zjawisko np. podczas nauki jazdy na łyżwach. Ruchy stają się stopniowo coraz bardziej płynne i celowe, a zarazem bezwiedne – ośrodki piramidowe mają za zadanie tylko ogólne ingerowanie w specjalnie trudnych momentach. W starości zjawisko to przebiega odwrotnie. Praksje pozapiramidowe psują się i ruch wymaga coraz więcej wysiłku woli i zwykle wypada mniej zgrabnie.

Funkcje układu pozapiramidowego tłumaczą nam w pewnym zakresie także objawy chorobowe występujące wskutek uszkodzenia tych układów. Występują wtedy zaburzenia w napięciu mięśni, które może być wzmożone lub obniżone w porównaniu ze stanem normalnym. Inna grupa objawów to zaburzenia mchowe przybierające postać h i p o k in e z y albo hiperkinezy. W pierwszym wypadku widoczne jest ograniczenie lub nawet zniesienie ruchów mimowolnych, w drugich ich nadmiar. Tu należą takie zaburzenia jak ruchy pląsawicze (chorea), ate- tozy (aiheiosis), a także zespół objawów choroby Parkinsona: wzmożone napięcie wszystkich mięśni ciała, zwolnione ruchy bez balansowania kończyn górnych, maskowata twarz i często rytmiczne drżenie.

Układ pozapiramidowy ma strukturę zawiłą, obejmuje wiele jąder i dróg. Najpierwotniejszym ośrodkiem jest twór siatkowaty (formatio reticularis) rdzenia i nakrywki (tegmentum). Nazwa ta pochodzi stąd, że masa jego przebita jest przez liczne pęczki włókien, co na przekroju daje obraz siatki.

Leave a Reply