You are here: Home > Mózg > Jądro (nucleus) i zwój (gangłion)

Jądro (nucleus) i zwój (gangłion)

Jądrem (nucleus) nazywamy skupienie kadłubów neuronów o podobnej funkcji i zwykle o zbliżonej budowie i kształcie, w obrębie mózgu i rdzenia. Mogą to być neurony ruchowe, pobudzające do ruchu jakąś grupę mięśni lub gruczoł albo neurony czuciowe, odbierające impulsy wzbudzone w jakimś narządzie zmysłowym lub jego części. Mogą być wreszcie jądra kojarzące, których neutrony pośredniczą między jakimiś odcinkami układu nerwowego.

Jądra są zwykle związane z drogami, które doprowadzają i wyprowadzają impulsy. Kształt jądra może być bardzo rozmaity, okrągły, wydłużony, nieregularny, spłaszczony. Różna bywa także ich wielkość. Jądro jest typową istotą szarą i na preparatach prawie zawsze wyraźnie odcina się od narządów sąsiednich, aczkolwiek nie ma nigdy żadnej zamykającej go otoczki.

Zwój (gangłion) jest skupieniem kadłubów komórek nerwowych w tzw. układzie peryferycznym, a więc poza obrębem mózgu lub rdzenia. Zwoje nerwowe kręgowców mogą przybierać różne kształty i rozmiary. Od zewnątrz otacza zwoje łącznotkankowa osłonka przechodząca w epineurium wychodzących ze zwoju i wchodzących doń pni nerwowych lub w tkankę opon (str. 89). Wewnątrz zwoju kadłuby komórek układają się zwykle pod powierzchnią, środek zajmują wypustki. Rozróżniamy zwoje czuciowe nerwów rdzeniowych i mózgowych oraz zwoje układu wegetatywnego. Osłonka łącznotkankowa tych ostatnich bywa niekiedy zredukowana, łączą się one wtedy z otaczającą tkanką.

Nerwy lub pnie nerwowe (nervus) są wiązką wypustek neuronowych poza obrębem mózgu i rdzenia. Mogą one składać się z włókien ruchowych, czuciowych lub jednych i drugich. Mówimy wtedy o nerwach ruchowych (motorycznych), czuciowych (sensorycznych) lub mieszanych.

Leave a Reply