You are here: Home > Mózg > Działalność plamek słuchowych

Działalność plamek słuchowych

Plamki słuchowe, jak i inne statocysty, informują dość dokładnie o wszystkich zmianach szybkości i kierunku ruchu oraz zrównoważenia ciała. Precyzja ta jest możliwa dzięki charakterystycznemu ułożeniu ich w ścianach błędnika, Plamka łagiewki leży w płaszczyźnie strzałkowej, niemal pionowo, plamka woreczka poziomo, pewne odcinki ukośnie. Taki układ plamek pozwala na odczucie ruchu w każdym kierunku – zawsze bowiem jakiś odcinek bądź jednej, bądź drugiej plamki zajmuje położenie prostopadłe do ruchu głowy i tym samym ucisk statolitów nań będzie możliwie najsilniejszy.

Działalność plamek słuchowych nie kończy się jednak na prostym zarejestrowaniu zmiany ruchu lub zakłócenia równowagi. Biegnie od nich, podobnie jak i od innych statocyst, impuls dla całego systemu odruchów, mających zapewnić zwierzęciu zachowanie właściwej w danej sytuacji postawy. Odruchy te prowadzą przede wszystkim do ustawienia głowy we właściwym położeniu, o czym łatwo się przekonać przewracając kota lub królika do góry brzuchem (ryc. 192). Prócz tego zwierzę wykonuje szereg ruchów kończynami i tułowiem, prowadzących do odzyskania normalnej postawy. Wiadomo – kot spada na cztery łapy, ale tylko pod warunkiem, że ma błędnik nie uszkodzony. Uszkodzenie plamek słuchowych znosi zupełnie odruchy tego rodzaju.

Nieco inne zadanie ma układ trzech kanałów półkolistych przystosowany do wyczuwania ruchu wirowego. Kanały te to cienkie cewki zaopatrzone na jednym końcu w rozdęcie zwane bańką (ampul/a). Wewnątrz każdej bańki ukryty jest właściwy narząd zmysłowy zwany grzebieniem bankowym (iciista ampullaris), Budowa grzebienia podobna jest w zasadzie do struktury plamek słuchowych. I tu mamy wsunięte między komórki nabłonka komórki zmysłowe, bogato unerwione (ryc. 193) i zaopatrzone rzęskami. Rzęski tkwią w galaretowatej masie zwanej osklepkiem grzebieniowym (cupula ampullaris). Osklepek zamyka przejście przez bańkę tak, że prąd powstający w endolimfie musi go za każdym razem ugiąć, co odczuwane jest przez zwierzę jak swoisty bodziec zmysłowy. Osklepek, w odróżnieniu od plamek słuchowch, nie zawiera statolitów.

Leave a Reply