Rozwój zarodkowy błędnika

Rozwój zarodkowy błędnika zaczyna się od wyodrębnienia na skórze głowy plakody błędnika, tj. partii nabłonka ektodermalnego w sąsiedztwie tworzącego się rdzenia przedłużonego. Plakoda zapada się potem w głąb tkanki (ryc. 189), tworząc dołek, kLóry następnie zamyka się w pęcherzyk. Pęcherzyk ten odrywa się od powierzchni ciała i stopniowo przekształca się w błędnik. Łączność błędnika z powierzchnią za pomocą kanału wypełnionego morską wodą zachowują tylko żarłacze. U innych kręgowców ślad po takim połączeniu zachowuje się tylko w postaci przewodu śró cl chlonk owego (ducfus endolymphaticus), ślepo zakończonego. Kanal ten, zakończony pęcherzykiem służy u osobników dorosłych jako zapasowy zbiornik śródchłonki (endolimfy), U płazów, gdzie kanał ten łączy się z rozległymi zbiornikami śródchłonki, odgrywa on także rolę magazynu wapnia, w postaci kryształków aragonitu.

[…]

Międzymózgowie

Słabo rozwinięte jest także między mózgowie (diencephalon), z którym łączy się po stronie brzusznej – oprócz skrzyżowania nerwów wzrokowych – prymitywna przysadka {hypophysis) oraz położony obok worek naczyniasty (saccus vascu7osus),Po stronie grzbietowej wiąże się z międzymózgowiem, dokładniej z jądrami uzdeczek (ganglia habenu- JaeJ szyszynka (glandula pinealis). U minoga jest ona tworem podwójnym i zachowuje duże podobieństwo do budowy oka.

[…]

Obserwacja ryb żyjących

Z rdzenia wychodziłyby metamerycznie nerwy. Na podstawie obserwacji ryb żyjących wiemy, że byłyby to po stronie brzusznej nerwy ruchowe, zdążające do mięśni szkieletowych – zaś po stronie grzbietowej nerwy mieszane, złożone z włókien czuciowych zdążających do skóry (somatyczno-czuciowych), włókien czuciowych biegnących do trzewi (trzewiowo-czuciowych) oraz włókien ruchowych do mięśni trzewiowych powstałych ze splanchnotomu, m.in. do mięśni łuków skrzelowych (włókna trzewiowo-ruchowe). Włókna te należałyby oczywiście do odpowied- nięh trzech kategorii neuronów.

[…]

Włókna zdążąjące do komórek układu wegetacyjnego

Tak bogate i różnorodne połączenia sprawiają, że w tworze siatkowatym mogą spotykać się impulsy z całego niemal układu nerwowego. Odbierają je charakterystyczne dla tworu siatkowatego komórki o bogato rozwiniętych dendrytach. Komórki te ustawione są w łańcuchy neuronowe ułatwiające wiązanie i kojarzenie odbieranych impulsów i przekazywanie ich dalej przez drogi eferentne.

[…]

Oscylograf – dalszy opis

Oscylografy ulepszane są ustawicznie i wyposażane w szereg urządzeń pomocniczych. Dla odbierania słabych prądów stosuje się np, wzmacniacze, na lampach lub tranzystorach, zwielokrotniające wiele razy napięcie odbierane z tkanki. Świetlik biegający po ekranie można w specjalnie sprzężonej kamerze fotografować lub filmować i utrwalać w ten sposób obserwowaną krzywą. Można też odchylenia oscylografu przełączyć na głośnik i ewentualnie z tego głośnika odchylenia oscylografu notować na taśmie magnetofonu. Eksperymentator ma wtedy możność równoczesnego dyktowania swoich czynności. Z taśmy możliwe jest przeniesienie zapisu znowu na oscylograf i sporządzenie z niego filmu z krzywą. Istnieją też aparaty do zapisywania krzywej wprost na papier. W nowoczesnych oscylografach możliwe jest także odbieranie zapisu prądów czynnościowych w postaci osobnych krzywych, równocześnie z kilku elektrod nawet daleko od siebie przyłożonych. Daje to możność zestawienia w czasie kilku zjawisk od razu.

[…]

Elementy typowe dla nerwów grzbietowych

W przeciwieństwie do zanikających nerwów ruchowych, brzusznych, nerwy grzbietowe rozwijają się w odcinku skrzełowym bardzo silnie. Dzieje się tak dzięki znacznemu rozwojowi mięśni trzewiowych łuków skrzelowych oraz wzmożonej w odcinku przyustnym wrażliwości skóry i błon śluzowych jamy ustnej, gardzieli i szpar skrzelowych.

[…]

Komórki Schwanna

Do gleju wypada zaliczyć także komórki Schwanna. Komórki te występują wzdłuż włókien nerwowych poza obrębem układu nerwowego ośrodkowego, a więc w nerwach. Pochodzą one, tak samo jak inne komórki glejowe (prócz mezogleju) z elementów rurki nerwowej. Są to komórki dość duże, o kształcie w przybliżeniu rurkowatym. Można w nich wyróżnić część obwodową, plazmatyczną oraz bogatą w mielinę część osłonkową, okręconą kilkakrotnie, lub nawet kilkunastokrotnie dookoła włókien osiowych. Odgrywają one w stosunku do tych włókien niewątpliwie rolę troficzną wobec olbrzymiej długości wielu włókien w nerwach, a zarazem mają też jakiś, w szczegółach niewyjaśniony wpływ na przewodzenie impulsów. Świadczą o tym wahnienia potencjałów (str. 147) na przejściu przez przewężenia Ranviera, będące granicą dwu komórek Schwanna. Mają one też duże znaczenie dla wzrostu włókien osiowych. Akson uszkodzony tak, żeby osłonka Schwanna nie uległa zniszczeniu, odrasta stosunkowo łatwo.

[…]

Komórka nerwowa a chorowanie

Komórka nerwowa może także chorować, pod wpływem różnych czynników. Przyczyny mogą być różne: zatrucie, np. ołowiem lub inną trucizną, uszkodzenie mechaniczne kadłuba lub wypustek, wpływ jadów bakteryjnych (syfilis, wścieklizna), niedostateczny dopływ tlenu, zmiany nowotworowe, zmiany w naczyniach krwionośnych, zapalenia i in. Kadłub komórki i jej wypustki zmieniają wtedy swój wygląd, czemu towarzyszy z reguły zakłócenie normalnych czynności danego neuronu.

[…]

Wrażliwość na światło właściwa

Wymienione teorie odnoszą się do wyczuwania wysokości tonu, zależnej od ilości drgań na sekundę fali głosowej. Dźwięki mają jednak jeszcze drugą cechę wyczuwaną przez ucho: natężenie. Wyczuwanie przez ucho natężenia tłumaczy nam teoria salw. Według niej dźwięk słaby zadrażnia tylko jedną komórkę włosatą i włókno nerwowe. Przy dźwiękach głośniejszych zadrażnienie rozszerza się na większą liczbę komórek – nazywamy to rekrutacją – i impulsy idą teraz po większej ilości włókien w krótkich odstępach czasu (ryc. 249), dając w mózgu wrażenie siły dźwięku.

[…]

Płyn mózgowo-rdzeniowy

W procesie tym odgrywają pewną rolę ziarnistości pajęczynówki, zwane nieraz potocznie ziarnistościami Pacchioniego (granulationes ara- chnoideae), osobliwe twory pajęczynówki, wciskające się w ściany zatok żylnych. Ściany te są w sąsiedztwie ziarnistości cieńsze. Zaznaczmy jednak, że rola ziarnistości jako narządu odprowadzającego płyn mózgowo-rdzeniowy do krwi nie jest powszechnie uznawana.

[…]